Không ít sản phẩm tẩy rửa quen thuộc trong nhà chứa hóa chất có thể gây kích ứng đường hô hấp, dị ứng...
Dọn dẹp nhà cửa là việc làm quen thuộc với hầu hết mọi gia đình nhằm giữ không gian sống sạch sẽ. Tuy nhiên, giữa vô số sản phẩm tẩy rửa được bày bán trên thị trường, không phải sản phẩm nào cũng an toàn cho sức khỏe. Một số loại cần được sử dụng thận trọng và hạn chế tối đa để tránh ảnh hưởng lâu dài đến cơ thể.
1. Nguy cơ dị ứng, hen suyễn... từ các chất tẩy rửa không an toàn
Một số sản phẩm tẩy rửa có tính tẩy mạnh, khả năng làm sạch dầu mỡ cao, thậm chí có tính ăn mòn. Với những sản phẩm này, cần tuân thủ đúng liều lượng và hướng dẫn sử dụng ghi trên bao bì. Phổ biến nhất là tình trạng kích ứng đường hô hấp, một số sản phẩm có thể nhanh chóng khởi phát cơn hen suyễn, viêm phế quản hoặc phản ứng dị ứng ngay sau khi sử dụng, đặc biệt ở người có cơ địa nhạy cảm hoặc trẻ nhỏ.
Đáng lo ngại hơn, một số sản phẩm tẩy rửa chứa hợp chất hữu cơ dễ bay hơi như formaldehyde và benzene, những chất được cho là có thể làm tăng nguy cơ ung thư nếu phơi nhiễm kéo dài, mạn tính. Một số hợp chất trong các sản phẩm này còn được xem là chất gây rối loạn nội tiết, có khả năng làm mất cân bằng hormone trong cơ thể. Một số nghiên cứu ghi nhận mối liên hệ giữa nhóm chất này với nguy cơ ung thư vú, hoặc ảnh hưởng đến hệ bạch huyết, cơ quan có vai trò dẫn lưu các hạt độc hại hít phải ra khỏi cơ thể.

2. Nguyên tắc lựa chọn và sử dụng hóa chất tẩy rửa
Để bảo vệ chất lượng không khí trong nhà và sức khỏe đường hô hấp, cần lưu ý các nguyên tắc lựa chọn và sử dụng hóa chất tẩy rửa sau:
Hạn chế sản phẩm tạo mùi và khử mùi mạnh: Các sản phẩm khử trùng, khử mùi và chất tẩy rửa có hương thơm nồng phát thải hàm lượng lớn hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOCs) vào không khí, gây kích ứng niêm mạc hô hấp và có nguy cơ làm trầm trọng thêm các triệu chứng hen suyễn.
Tránh các dạng bình xịt và bình xịt tạo bọt: Cơ chế phun sương hoặc tạo bọt dễ làm các hạt hóa chất lơ lửng trong không khí, dễ bị hít sâu vào phổi và gây kích ứng mạnh hơn so với dạng dung dịch lỏng thông thường.
Thận trọng với nến thơm và viên thả bồn cầu: Quá trình đốt nến thơm giải phóng các hạt mịn và hợp chất hữu cơ tương tự khói, trong khi các loại viên thả bồn cầu tạo hương liên tục giải phóng hóa chất vào không gian nhà vệ sinh.
Lưu ý đối với sản phẩm giặt xả: Nước giặt và nước xả vải chứa hương liệu tổng hợp phát thải VOCs, đặc biệt trong quá trình sấy nhiệt. Nước xả vải bám lại trực tiếp trên bề mặt vải tiếp xúc với da, do đó nên ưu tiên các sản phẩm không mùi hoặc không chứa hương liệu tổng hợp.
Tránh hóa chất tẩy rửa chuyên dụng độc hại: Các sản phẩm tẩy lò nướng, thông cống mang nhãn cảnh báo nguy hại cần được hạn chế tối đa, ưu tiên sử dụng các giải pháp cơ học hoặc nguyên liệu tự nhiên thay thế an toàn hơn.
3. Những giải pháp tự nhiên để làm sạch nhà cửa
Thay thế các hóa chất độc hại bằng những nguyên liệu tự nhiên và giải pháp cơ học là phương pháp hiệu quả để duy trì không gian sống sạch sẽ mà vẫn đảm bảo an toàn sức khỏe:
Nguyên liệu làm sạch tự nhiên:
- Giấm trắng: Khử khuẩn nhẹ và đánh bay vết bẩn.
- Baking soda (natri bicarbonate): Làm mềm nước và mài mòn cơ học nhẹ nhàng, không gây trầy xước bề mặt.
- Chanh: Khử mùi, phá vỡ cặn vôi và dầu mỡ nhờ hàm lượng axit tự nhiên.
- Xà phòng đen truyền thống: Chiết xuất từ dầu thực vật, làm sạch vết bẩn và dầu mỡ hiệu quả.
- Tinh thể soda (natri carbonate): Tăng cường khả năng làm sạch, ngăn ngừa cặn vôi và làm mềm nước cứng.
Giải pháp thay thế chuyên sâu:
- Vệ sinh sàn và thảm: Ưu tiên sử dụng máy làm sạch bằng hơi nước nóng để khử trùng tự nhiên thay cho hóa chất tẩy rửa.
- Làm sạch lò nướng: Thay thế dung dịch tẩy rửa công nghiệp bằng hỗn hợp baking soda và nước cốt chanh.
- Tẩy rửa bồn cầu: Sử dụng định kỳ hỗn hợp một lít nước nóng pha với một chén giấm trắng, ngâm và chà sạch.
- Thông tắc đường ống: Xử lý từ sớm bằng dụng cụ hút chân không, baking soda hoặc áp lực nước mạnh; tránh để tình trạng tắc nghẽn hoàn toàn mới xử lý.
4. Để không khí trong nhà luôn thoáng sạch
Bên cạnh việc lựa chọn sản phẩm tẩy rửa phù hợp, một giải pháp đơn giản nhưng thường bị bỏ qua là mở cửa sổ để không khí trong lành lưu thông vào nhà, nên duy trì khoảng 5 phút mỗi buổi sáng và tối, kể cả vào mùa đông. Việc này giúp đẩy bớt các chất ô nhiễm tích tụ trong không khí, mang lại không gian sống có chất lượng không khí tốt hơn cho cả gia đình.
Nếu chưa quen với việc tự pha chế các dung dịch làm sạch tại nhà, người tiêu dùng cũng có thể lựa chọn các sản phẩm tẩy rửa có nhãn sinh thái, hiện khá phổ biến trên thị trường và không nhất thiết có giá thành cao hơn đáng kể so với sản phẩm thông thường. Điều quan trọng cần ghi nhớ là không cần thiết phải có quá nhiều loại sản phẩm tẩy rửa chuyên biệt trong nhà, trong khi một số loại lại tiềm ẩn nguy cơ cho sức khỏe. Những nguyên liệu tự nhiên như giấm, baking soda hay chanh hoàn toàn có thể làm sạch và sát khuẩn hiệu quả mà không ảnh hưởng đến sức khỏe của các thành viên trong gia đình.
Nguồn : suckhoedoisong